Rais wa Tanzania, Samia Suluhu Hassan, amezindua rasmi Tume ya Rais ya Uchunguzi wa Wahusika wa Ghasia na Ukiukwaji wa Sheria kufuatia matukio ya vurugu yaliyotokea wakati na baada ya Uchaguzi Mkuu wa Oktoba 2025. Akizungumza Ikulu jijini Dar es Salaam, Rais Samia alisema tume hiyo itakuwa na jukumu la kuchunguza kwa kina chanzo cha ghasia, wahusika wakuu, na wale waliotoa fedha au msaada uliosababisha machafuko hayo.
Katika hotuba yake, Rais Samia alisisitiza kuwa lengo la tume si kulipiza kisasi, bali ni kuhakikisha ukweli unajulikana na hatua stahiki zinachukuliwa ili taifa lisirudie makosa ya nyuma. Alieleza kuwa tume hiyo itakuwa na mamlaka ya kuhoji mashahidi, kukusanya ushahidi, na kutoa mapendekezo ya kisheria na kisera kwa serikali.
Uundwaji wa tume hii umeibua mjadala mpana katika jamii ya Watanzania. Wapo wanaounga mkono wakisema ni hatua muhimu ya kuimarisha demokrasia na uwajibikaji, huku wengine wakionya kuwa matokeo yake yatategemea uadilifu na uhuru wa wajumbe wake. Hata hivyo, Rais Samia alisisitiza kuwa serikali yake imejipanga kuhakikisha tume inafanya kazi kwa uwazi na bila upendeleo.
Kwa ujumla, kuzinduliwa kwa tume hii kunachukuliwa kama hatua ya kihistoria katika siasa za Tanzania, kwani inalenga kuondoa utata uliosalia baada ya uchaguzi wa 2025 na kuweka msingi wa maridhiano ya kitaifa. Hatua hii inaweza pia kuimarisha imani ya wananchi kwa taasisi za kisheria na kisiasa, endapo itatekelezwa kwa uadilifu na uwazi.
